Güvercin Göğsü (Pektus Karinatum) Nedir? Güvercin Göğsü Nasıl Tedavi Edilir?

GÜVERCİN GÖĞSÜ (PEKTUS KARİNATUM) NEDİR?

Güvercin göğsü (pektus karinatum), göğüs kemiğinin (sternum) ve ona bağlı kaburgaların göğüs kafesinin ön kısmında dışa doğru çıkıntı oluşturmasıyla ortaya çıkan bir göğüs duvarı deformitesidir.

Göğüs kafesinin içe doğru çökmesiyle karakterize olan kunduracı göğsünün (pektus ekskavatum) aksine, pektus karinatumda göğüs kemiği ve kaburgalar öne doğru belirginleşir.

Güvercin göğsü genellikle çocukluk veya ergenlik döneminde fark edilmeye başlar. Büyüme döneminde deformitenin belirginliği artabilir. Erkeklerde kızlara göre daha sık görülmektedir.

Deformitenin derecesi kişiden kişiye değişebilir. Bazı kişilerde yalnızca estetik bir görünüm farklılığı oluştururken, daha belirgin deformitelerde göğüs bölgesinde rahatsızlık veya egzersiz sırasında solunumla ilgili yakınmalar görülebilir.

GÜVERCİN GÖĞSÜ NEDEN OLUR?

Güvercin göğsünün kesin nedeni her zaman belirlenemez. Göğüs kemiği ile kaburgaları birbirine bağlayan kıkırdak yapıların gelişimindeki farklılıkların deformitenin oluşumunda rol oynadığı düşünülmektedir.

Genetik yatkınlık da önemli bir faktör olabilir. Ailesinde göğüs duvarı deformitesi bulunan kişilerde pektus karinatum görülme olasılığı artabilir.

Güvercin göğsü bazı genetik veya bağ dokusu hastalıklarıyla birlikte de görülebilir. Bu nedenle özellikle belirgin deformitesi bulunan veya başka fiziksel bulguları olan kişilerde hekim değerlendirmesi önemlidir.

GÜVERCİN GÖĞSÜ BELİRTİLERİ NELERDİR?

Güvercin göğsü belirtileri, deformitenin şekline ve şiddetine göre değişebilir. Bazı kişilerde herhangi bir fiziksel yakınma görülmez ve deformite yalnızca görünüm açısından fark edilir.

Görülebilecek yakınmalar arasında:

• Göğüs kemiğinde belirgin çıkıntı,

• Göğüs bölgesinde hassasiyet veya ağrı,

• Egzersiz sırasında nefes darlığı,

• Çabuk yorulma,

• Fiziksel aktivite sırasında performansın azalması,

• Göğüs görünümü nedeniyle özgüven sorunları

yer alabilir.

Göğüs ağrısı veya nefes darlığı gibi şikâyetlerin her zaman pektus karinatumdan kaynaklanmadığı unutulmamalıdır. Bu tür belirtilerin başka nedenleri de olabileceğinden gerekli durumlarda ayrıntılı değerlendirme yapılmalıdır.

GÜVERCİN GÖĞSÜ HANGİ YAŞTA FARK EDİLİR?

Pektus karinatum çocukluk döneminde fark edilebilse de çoğunlukla büyümenin hızlandığı ergenlik döneminde daha belirgin hale gelir.

Çocuğun veya ergenin büyümesiyle birlikte göğüs kafesindeki çıkıntı daha görünür olabilir. Bu nedenle özellikle büyüme döneminde belirginleşen göğüs duvarı şekil bozukluklarının çocuk cerrahisi veya göğüs cerrahisi uzmanı tarafından değerlendirilmesi uygun olabilir.

GÜVERCİN GÖĞSÜ TANISI NASIL KONUR?

Güvercin göğsü tanısı öncelikle fizik muayene ile değerlendirilir. Hekim, göğüs kafesinin şeklini, deformitenin derecesini ve göğüs duvarının yapısını inceler.

Gerekli görülen durumlarda tanıyı desteklemek ve deformitenin özelliklerini daha ayrıntılı değerlendirmek amacıyla görüntüleme yöntemlerinden yararlanılabilir.

Bunlar arasında:

• Göğüs röntgeni,

• Bilgisayarlı tomografi (BT),

• Manyetik rezonans görüntüleme (MR)

bulunabilir.

Her hastada tüm görüntüleme yöntemlerinin kullanılması gerekmez. Hangi incelemenin gerekli olduğuna hastanın yaşı, şikâyetleri ve fizik muayene bulguları doğrultusunda karar verilir.

Kalp veya akciğer fonksiyonlarıyla ilgili şikâyetler bulunması durumunda ekokardiyografi, solunum fonksiyon testleri veya başka incelemeler de istenebilir.

GÜVERCİN GÖĞSÜ TEDAVİSİ NASIL YAPILIR?

Güvercin göğsü tedavisi, deformitenin derecesine, göğüs duvarının esnekliğine, hastanın yaşına ve mevcut şikâyetlerine göre planlanır.

Tedavi seçenekleri temel olarak:

• Korse (brace) tedavisi

• Cerrahi tedavi

şeklinde değerlendirilebilir.

Her pektus karinatum hastasının ameliyat olması gerekmez. Özellikle büyüme çağındaki ve göğüs duvarı daha esnek olan hastalarda korse tedavisi önemli bir seçenek olabilir.

GÜVERCİN GÖĞSÜNDE KORSE TEDAVİSİ

Korse tedavisi, özellikle çocukluk ve ergenlik döneminde, göğüs duvarının esnek olduğu hastalarda tercih edilebilen cerrahi dışı bir tedavi yöntemidir.

Pektus karinatum için kullanılan özel korse, göğsün çıkıntılı bölümüne kontrollü ve kademeli bir basınç uygulayarak göğüs duvarının zaman içerisinde yeniden şekillenmesini hedefler.

Korsenin ne kadar süre ve günde kaç saat kullanılacağı hastanın yaşına, deformitenin özelliklerine ve tedaviye verdiği yanıta göre belirlenir.

Tedavinin başarılı olabilmesi için korsenin doktorun önerdiği şekilde ve düzenli kullanılması önemlidir. Tedavi süreci birkaç ay veya daha uzun sürebilir ve büyüme dönemi boyunca düzenli kontroller gerekebilir.

Korse tedavisi sırasında ciltte kızarıklık, hassasiyet veya basınca bağlı rahatsızlık oluşabilir. Bu tür durumlarda hastanın doktoruyla iletişime geçmesi gerekir.

GÜVERCİN GÖĞSÜNDE CERRAHİ TEDAVİ

Korse tedavisinin uygun olmadığı, yeterli sonuç alınamadığı veya deformitenin belirgin olduğu bazı hastalarda cerrahi tedavi gündeme gelebilir.

Cerrahi yöntemin seçimi deformitenin şekline, derecesine, göğüs kafesinin yapısına ve hastanın genel durumuna göre belirlenir.

Abramson Ameliyatı

Abramson ameliyatı, pektus karinatum tedavisinde kullanılan minimal invaziv cerrahi yöntemlerden biridir.

İşlem sırasında göğüs kafesinin iki yanında küçük kesiler açılarak özel şekillendirilmiş bir metal bar göğüs duvarının ön kısmına yerleştirilir. Bar, çıkıntılı göğüs kemiğine kontrollü bir basınç uygulayarak göğüs kafesinin zaman içerisinde yeniden şekillenmesini amaçlar.

Barın yerleştirilmesi ve sabitlenmesi genel anestezi altında gerçekleştirilir.

Ameliyatın süresi ve hastanede kalış süresi; hastanın yaşı, deformitenin özellikleri ve uygulanan cerrahi tekniğe göre değişebilir.

Modifiye Ravitch Ameliyatı

Modifiye Ravitch ameliyatı, daha açık bir cerrahi yaklaşım gerektiren pektus karinatum vakalarında uygulanabilen yöntemlerden biridir.

Ameliyat sırasında göğüs duvarındaki anormal gelişmiş kıkırdak yapılar düzeltilir ve sternum uygun pozisyona getirilir. Gerekli durumlarda göğüs duvarının yeni pozisyonunu desteklemek amacıyla geçici bir materyal veya bar kullanılabilir.

Bu yöntemin uygulanıp uygulanmayacağı ve cerrahinin kapsamı deformitenin özelliklerine göre belirlenir.

GÜVERCİN GÖĞSÜ AMELİYATI SONRASI İYİLEŞME SÜRECİ

Güvercin göğsü ameliyatından sonraki iyileşme süreci uygulanan cerrahi yönteme ve hastanın genel durumuna göre değişebilir.

Ameliyat sonrasında ağrı kontrolü, yara bakımı ve günlük hareketlerin kademeli olarak artırılması önemlidir. Hastaların özellikle ilk dönemde göğüs kafesine aşırı yük bindiren hareketlerden kaçınması gerekebilir.

Okula veya günlük aktivitelere dönüş zamanı hastanın iyileşme sürecine ve doktorun önerilerine göre belirlenir.

Spor faaliyetlerine dönüş de aşamalı olarak gerçekleştirilmelidir. Hangi sporların ne zaman yapılabileceği, uygulanan ameliyat ve hastanın iyileşme durumu değerlendirilerek doktor tarafından belirlenir.

GÜVERCİN GÖĞSÜ AMELİYATINDA KULLANILAN BAR NE ZAMAN ÇIKARILIR?

Minimal invaziv cerrahi sırasında yerleştirilen bar, göğüs duvarının yeni şeklini korumasına yardımcı olmak amacıyla belirli bir süre yerinde bırakılabilir.

Barın çıkarılma zamanı hastanın yaşına, kullanılan cerrahi tekniğe ve göğüs duvarının durumuna göre değişir. Genellikle barın çıkarılması için ikinci bir cerrahi işlem planlanır.

Bu nedenle barın ne zaman çıkarılacağı konusunda tüm hastalar için geçerli tek bir süre bulunmamaktadır.

GÜVERCİN GÖĞSÜ AMELİYATI RİSKLİ MİDİR?

Her cerrahi işlemde olduğu gibi pektus karinatum ameliyatlarında da bazı riskler bulunabilir. Riskler uygulanan yönteme ve hastanın genel sağlık durumuna göre değişebilir.

Cerrahi sonrası ağrı, enfeksiyon, kanama, yara iyileşmesiyle ilgili sorunlar ve kullanılan barın yer değiştirmesi gibi komplikasyonlar görülebilir.

Ameliyat öncesinde hastanın değerlendirilmesi, uygun cerrahi yöntemin belirlenmesi ve ameliyat sonrasında doktor kontrollerinin düzenli yapılması komplikasyonların erken fark edilmesi açısından önemlidir.

GÜVERCİN GÖĞSÜ KENDİLİĞİNDEN GEÇER Mİ?

Güvercin göğsü, göğüs duvarındaki yapısal bir deformitedir ve büyüme döneminde belirginliği artabilir. Bu nedenle deformitenin kendiliğinden tamamen düzelmesini beklemek yerine, özellikle çocukluk ve ergenlik döneminde fark edildiğinde uzman değerlendirmesi yapılması önemlidir.

Erken değerlendirme, uygun hastalarda korse tedavisinin zamanında başlanabilmesi açısından avantaj sağlayabilir.

GÜVERCİN GÖĞSÜ HAKKINDA SIK SORULAN SORULAR

Güvercin göğsü nedir?

Güvercin göğsü veya pektus karinatum, göğüs kemiği ve kaburgaların göğüs kafesinin ön kısmında dışa doğru çıkıntı oluşturmasıyla ortaya çıkan göğüs duvarı deformitesidir.

Güvercin göğsü neden olur?

Kesin nedeni her zaman bilinmemekle birlikte göğüs kemiği ve kaburga kıkırdaklarının gelişimindeki farklılıkların ve genetik yatkınlığın rol oynadığı düşünülmektedir.

Güvercin göğsü erkeklerde daha mı sık görülür?

Evet. Pektus karinatum erkeklerde kızlara göre daha sık görülmektedir.

Güvercin göğsü çocuklarda tedavi edilebilir mi?

Çocukluk ve özellikle ergenlik döneminde göğüs duvarının daha esnek olması nedeniyle korse tedavisi uygun hastalarda etkili bir seçenek olabilir. Tedavi kararı uzman hekim tarafından deformitenin özelliklerine göre verilmelidir.

Güvercin göğsü için korse işe yarar mı?

Uygun hastalarda korse tedavisi göğüs duvarının yeniden şekillenmesine yardımcı olabilir. Tedavinin başarısı yaş, göğüs duvarının esnekliği, deformitenin özellikleri ve korsenin düzenli kullanımı gibi faktörlere bağlıdır.

Güvercin göğsü ameliyatı şart mıdır?

Hayır. Her hastada cerrahi tedavi gerekli değildir. Deformitenin derecesi ve hastanın durumuna göre takip veya korse tedavisi yeterli olabilir. Cerrahi, uygun hastalarda değerlendirilen tedavi seçeneklerinden biridir.

Güvercin göğsü nefes darlığı yapar mı?

Bazı hastalarda egzersiz sırasında nefes darlığı veya çabuk yorulma gibi şikâyetler görülebilir. Ancak bu belirtilerin farklı nedenleri de olabileceğinden değerlendirme yapılması gerekir.

Güvercin göğsü ameliyatından sonra spor yapılabilir mi?

Spor yapmaya dönüş, uygulanan cerrahi yönteme ve iyileşme sürecine göre değişir. Özellikle temas içeren veya göğüs kafesine yük bindiren sporlara dönüş için doktorun önerilerine uyulmalıdır.

Güvercin göğsü hangi bölüme gider?

Güvercin göğsü şüphesi bulunan çocuk ve ergenler Çocuk Cerrahisi, erişkin hastalar ise Göğüs Cerrahisi veya ilgili uzmanlık dalları tarafından değerlendirilebilir. Hastanın durumuna göre farklı uzmanlık alanlarından görüş alınması da gerekebilir.